RSS Feed tweeter facebook

تاریخ :2011 سپتامبر 13 - 10:24 ب.ظ بازدید: 1,653 کد:855
 
سیگار: تهدیدی برای بنیان خانواده و اجتماع

مالزی: در میان انواع آسیب های اجتماعی گرایش به سیگار و استعمال موادمخدر جزو پردامنه ترین و جدی ترین چالش ها در جوامع امروزی، و بویژه در بین نسل جوان است. متاسفانه سیگار و مصرف مستمر آن به یک امر عادی همچون نوشیدن چایی، خوردن غذا و … در بین مردم، تبدیل شده است. اگر به صورت تصادفی به هرگوشه و کناری از شهر که تعدادی از افراد در آن جمع هستند نگاه کنیم، از هر ده نفر دستکم سه الی چهار نفر سیگاری هستند و این نسبت در بین جوانان به طور یقین از این نیز فراتر می رود.

استعمال سیگار این روزها در بین ایرانیان و بویژه نسل دانشجو نیز افزایش یافته و هر روزه آمارهای رسمی و یا غیر رسمی نگران کننده ای از میزان مصرف مواد دخانی در محیط های دانشگاهی و دانشجوی در رسانه ها و مطبوعات منتشر می شود. آمارهای مراکز رسمی همچون وزارت بهداشت تعداد مصرف کنندگان مواد دخانی داخل کشور را 10 میلیون نفر اعلام داشته و این در حالی است که آمار غیر رسمی در این زمینه  به 25 میلیون نفر نیز می رسد.

طبق تحقيقات سازمان بهداشت جهانی، سالانه بیش از 5 میلیون نفر (در هر ‌٨ ثانيه يك نفر) در دنيا به علت استعمال دخانيات جان خود را از دست مي‌دهد. نتايج تحقيقات همچنین حاكي از آن است چنانچه افراد در سنين نوجواني شروع به كشيدن سيگار كنند (بيش از ‌٧٠ درصد موارد سيگاري شدن در اين مرحله اتفاق مي‌افتد) و مدت ‌٢٠ سال يا بيشتر به اين عمل ادامه بدهند بين ‌٢٠ تا ‌٢٥ سال زودتر از افرادي كه به هيچ‌وجه در زندگي سيگار نكشيده‌اند، خواهند مرد.

از لحاظ بهداشتی و پزشکی بر خلاف تصور همگانی، تنها سرطان ريه يا بيماريهاي قلبي پيامدهاي استعمال دخانيات نيست بلكه مجموعه‌اي از مسايل و مشكلات بهداشتي در ارتباط با مصرف مواد دخاني وجود دارد كه مي‌تواند به لحاظ شرايط جسماني و مقاومت ايمني در افراد سيگاري بروز مي‌كند، كه برخي از آنها عبارتند از:

1- بدلیل تضعیف سیست ایمنی افراد سیگاری،  بدن اين افراد مستعد ابتلا به انواع بيماريها از جمله «لوپوس اريتماتوز» مي‌شود كه اين بيماري مي‌تواند عامل از دست دادن موها می باشد.

2- استعمال 20 نخ سیگار در روز شانس ابتلا به آب مروارید را دو برابر می کند. افراد سيگاري ‌٤٠ درصد بيش از افراد ديگر در معرض ابتلا به آب مرواريد، كدر شدن عدسي چشم و در نهايت نابينايي هستند.

3- سرطان دهان ، حنجره، زبان، لب ، گلو، مثانه، مری،  معده، کلیه ، رحم و دهانه رحم در افرادی که سیگار مصرف می کنند بیشتر می باشد.

4- استعمال دخانيات باعث از بين بردن پروتئين‌هاي انعطاف دهنده پوست مي‌شود؛ همچنين باعث تحليل بردن ويتامين A و محدود كردن جريان خون در عروق پوست مي‌گردد. پوست افراد سيگاري خشك و داراي خطوط و چين خوردگي‌هاي ريزي در اطراف لبها و چشمهاست.

5- افراد سيگاري ‌٣ برابر بيش از افراد غير سيگاري به عفونت گوش مياني دچار مي‌شوند.

6- کاهش قوه حافظه و توانایی های شناختی در افراد سیگاری به مراتب بیشتر از افراد عادی است.

7- ناتوانی جنسی در مردان و کاهش تولید اسپرم از جمله بیماری هایی است که به کرات در بین سیگاری ها مشاهده شده است.

8- مصرف سیگار باعث افزایش حاملگی های خارج رحمی، تاخیر در بارداری، یایسگی زودرس، افزایش سقط جنین و تولد نوزاد کم وزن می شود.

9- افراد سيگاري ‌٢ برابر بيشتر از افراد غير سيگاري در معرض خطر ابتلا به نوعي سرطان پوست (پوسته پوسته شدن، برجستگي روي پوست) قرار دارند

10-ا فراد سيگاري ‌٥/١ مرتبه بيشتر از افراد غير سيگاري در معرض خطر از دست دادن زودرس دندانها هستند.

11- استخوان‌هاي افراد سيگاري تراكم خود را از دست داده و به راحتي شكسته مي‌شود همينطور زمان التيام يافتن و جوش خوردن آنها پس از شكستگي تا ‌٨٠ درصد افزايش پيدا مي‌كند.

12- استعمال دخانيات باعث افزايش ضربان قلب، بالا رفتن فشار خون، افزايش خطر ابتلا به فشار خون بالا و گرفتگي عروق و نهايتا ايجاد حمله قلبي و سكته مي‌شود.

13- استعمال دخانيات باعث تشدید سوزش سر  دل و ترش کردن می شود.

14- استعمال دخانيات باعث تغيير رنگ بستر ناخنها به قهوه‌اي مايل به زرد مي‌شود.

15- استعمال دخانيات باعث بوی بد دهان ، بد رنگ شدن دندانها و تحلیل استخوانهای فک و دندانها می شود.

16- بيش از ‌٤٠ عنصر سرطانزا در دود سيگار وجود دارد. احتمال سرطان ريه ‌٢٢ مرتبه بيشتر از افراد غير سيگاري است.

همه اینها تنها مضرات و معضلات استعمال سیگار از بعد بهداشتی و سلامت فردی را در بر می گیرد، اما یک بعد دیگر این قضیه که هم خطرناک تر بوده و هم مستلزم توجه بیشتر است و می توان آنرا در روند رو به افزایش گرایش  دختران (مادران آینده) به استعمال سیگار و مواد دخانی مشاهده نمود، پیامد های اجتماعی و فرهنگی استعمال سیگار و دخانیات برای نظام خانواده و سلامت جامعه دانست.

بر اساس آمارها دهه گذشته، جمعیت مردان سیگاری در ایران حدود ۵ برابر زنان بود اما در سال های اخیر مصرف و وابستگی به سیگار چه به صورت تفننی یا غیرتفننی در زنان بیشتر شده است. شاید بتوان گفت رشد جمعیت مردان سیگاری متوقف شده است اما در زنان آمارها افزایش نشان می دهد. این پدیده یک زنگ خطر جدی برای بهداشت روان جامعه و خانواده است. این امر آسیب های مضاعفی دارد که نه فقط بهداشت روان فردی و اجتماعی را به خطر می اندازد، بلکه نظام خانواده را دچار آسیب و سلامت نسل آینده را به طور جد تهدید می کند.

بر اساس آمار وزارت بهداشت، تا همین چند سال پیش، زنان سیگاری تنها یک درصد از مجموع کل سیگاری های کشور را تشکیل می دادند، اما این میزان اکنون شیب تندی به خود گرفته و در سال گذشته به چهار و نیم درصد افزایش یافته است که اگر همین روند ادامه یابد، در دهه آینده با نسلی از جوانان و میانسالان سیگاری مواجه خواهیم بود که اکثریت آنها را بانوانی تشکیل خواهند داد که مسئولیت بارداری و نیز مسئولیت اصلی تربیت فرزتدان را بر عهده دارند.

تاکنون تحقیقات زیادی در مورد علل گرایش زنان و دختران به سیگار و استعمال دیگر مواد دخانی صورت گرفته، که مجال پرداختن به همه آنها نیست، اما آنچه بیش از همه نگران کننده است، برخی پیامدهای حضور زنان و دختران سیگاری در جامعه است، از جمله اینکه فرزندان مادران سیگاری به طور قطع سیگاری خواهند بود (مرکز جمعيت شناسي آسيا و اقيانوسيه، 1388)، حتی یک بار روشن کردن سیگار توسط فرزند برای پدر یا مادر –تحت عنوان سرایت روانی- باعث روی آوردن فرزند به سیگار می شود (دکتر داور شیخاوندی، 1389) و ….

به نظر مي رسد همان گونه که تمامی اندیشمندان و صاحبنظران عرصه های اجتماعی، فرهنگی و روانشناسی اعتقاد دارند، موضوع سیگار و گرایش به استعمال دخانیات در بین نسل جوان به طور کل و در بین زنان و دختران به طور خاص بیش از حد جدی است. و این امری است که باید بیش از پیش با اطلاع رساني دقيق تر به گروه هاي هدف درباره عوارض ناشي از مصرف دخانيات، افزايش نظارت هاي اجتماعي و خانوادگي به اين موضوع، پاسخ صحيح به نيازها و مطالبات نسل جوانان در حوزه اوقات فراغت و تنوع بخشیدن به آن، برنامه ريزي مناسب براي پر کردن خلاها و کمبودهاي جوانان به روند رو به افزایش آن پایان داد. امری که بیش از هر چیز مسئولیت پذیری مسئولین و خانواده ها را می طلبد.

*مهرنوش اختری زواره، دکتری بهداشت جامعه دانشگاه یو.پی.ام مالزی

کلید واژه: , , ,

 

 

diggfacebookmyspacestumbleupontwitter
 

نظر شما

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>